Discussie

Je bent nu hier:

Discussie

Nadat alle resultaten beschreven zijn, conclusies getrokken en aanbevelingen aan de opdrachtgever zijn gedaan, volgt ten slotte nog de discussie van het onderzoek. De bedoeling is dat je hier een kritische reflectie presenteert op de kwaliteit van het onderzoek en jouw eigen werkwijze. Pas op dat je niet een uitgebreide bespreking geeft van alle problemen, waar je tegenaan bent gelopen bij het uitvoeren van het onderzoek. Het mag geen persoonlijk verhaal worden over hoe jij het doen van een onderzoek beleefd hebt, maar moet een beschouwing worden van zaken die je beter anders had kunnen aanpakken en in hoeverre de kwaliteit van het onderzoek al dan niet gewaarborgd is.

Bijvoorbeeld: de resultaten van jouw onderzoek geven een ander beeld van het onderwerp, dan wat je daar in de literatuur over gevonden hebt. Kun je daar een verklaring voor geven? In hoeverre week jouw doelgroep af? Heb je een andere methode gebruikt? Of voegt jouw onderzoek iets toe aan de kennis die er al over dit onderwerp was?

Bekijk ook kritisch je eigen werkwijze: ben je afgeweken van de methode die je in het plan van aanpak beschreven hebt? Hoe dan? Wat was daar de reden voor? En heeft deze keuze goed uitgepakt, of had je je misschien toch beter aan het plan kunnen houden?

Of: ben je er gaandeweg het onderzoek achter gekomen dat het toch beter anders aangepakt kon worden? Gaf de opdrachtgever opeens toch geen toestemming voor een bepaalde werkwijze? En wat voor gevolgen heeft dat gehad voor de resultaten? Wat was het effect hiervan op de conclusies die je uiteindelijk hebt kunnen trekken?

Wat ook thuishoort in de discussie is een bespreking van de kwaliteit van jouw onderzoek. Je hebt in het methodenhoofdstuk beschreven welke stappen je genomen hebt om de betrouwbaarheid en validiteit van je onderzoek te waarborgen. In de discussie bespreek je in hoeverre dat gelukt is. Zijn je resultaten door een gewijzigde werkwijze misschien toch minder generaliseerbaar dan je gehoopt had? Hebben je gebruikte vragenlijsten toch iets anders gemeten dan wat je van plan was, waardoor de validiteit is aangetast? Heb je gemerkt dat je door jou geïnterviewde collega’s toch wel veel sociaal-wenselijke antwoorden gaven? Wat voor effect had dat op de betrouwbaarheid?

Ten slotte is het in een discussie ook belangrijk dat je op grond van je kritische reflectie met verbeterpunten komt. Je hebt al beschreven wat je misschien beter anders had kunnen aanpakken, nu gaat het er om hoe je dat zou kunnen doen. Iemand anders inhuren voor de interviews, of ze allemaal opnemen en woordelijk uitschrijven, als je dat niet gedaan hebt? Een gestandaardiseerde vragenlijst gebruiken, in plaats van de lijst die je zelf verzonnen hebt (en waarin je misschien een aantal belangrijke zaken vergeten hebt)? Toch nog een aantal experts bevragen, omdat die meer kennis over jouw onderwerp hebben?

Ook zou je nog wat suggesties voor vervolgonderzoek kunnen doen, op basis van wat je zelf gevonden hebt. Welke resultaten zouden nog verder uitgezocht kunnen worden, en hoe zou je dat het beste aan kunnen pakken? Geef niet alleen ideeën over wat er nog verder gedaan zou kunnen worden, maar ook een eerste uitwerking. Een grotere doelgroep? Waar haal je die vandaan? Onderzoek bij meer instellingen? Welke vergelijkbare instellingen zijn er? Suggesties voor vervolgonderzoek zouden ook een plaats kunnen krijgen in de aanbevelingen van je scriptie, als je ervoor zorgt dat ze goed aansluiten op de conclusies van je onderzoek.

Probeer je discussie te eindigen met een positieve noot, waarbij je benadrukt wat er goed is gegaan en wat jouw onderzoek heeft bijgedragen op maatschappelijke en/of wetenschappelijk vlak.